Achillespeesblessure

Index:
- Wat is een achillespeesblessure?
Hoe vaak komt een achillespeesblessure voor? 
- Bij welke sporten komt een achillespeesblessure voor?
Welke symptomen komen voor bij een achillespeesblessure? 
Hoe lang duurt het herstel van een achillespeesblessure?

In het kort: achillespeesblessures

  • Een achillespeesblessure herken je aan pijn in de achillespees die ontstaat bij (sport)belasting. De term die zorgverleners gebruiken bij deze blessure is ‘achilles tendinopathie’.
  • Bij achilles tendinopathie of een achillespeesblessure is er sprake van een verminderde structuur van de peesvezels.    Ontsteking speelt een minder voorname rol bij achillespeesblessures.
  • Achillespeesblessures kunnen optreden bij de aanhechting op de hak en in het middendeel van de achillespees, 2 tot 7 centimeter boven de aanhechting op de hak. Dit zijn 2 verschillende soorten blessures waarbij dus ook verschillende behandelingen nodig zijn.
  • De diagnose achilles tendinopathie kan eenvoudig worden vastgesteld door een gekwalificeerde zorgverlener. Beeldvorming (een röntgenfoto, scan of echo) is vaak niet nodig om de diagnose te bevestigen.
  • Behandeling van achillespeesblessures kent 3 basis componenten: educatie (kennis hebben over deze blessure), belasting aanpassing (tijdelijke aanpassing van de (sport)belasting) en oefentherapie(geleidelijk opbouwende krachtoefeningen van de kuitspieren). Via bovenstaande strategieën kan er een geleidelijke opbouw van de (sport)belasting worden ingezet als vervolgstap.
  • Volledig herstel kost helaas tijd. Het merendeel van de patiënten heeft na >1 jaar geen klachten meer, maar klachten kunnen bij een deel van de mensen met achilles tendinopathie na 10 jaar aanwezig blijven ondanks behandeling.
  • Afwachten en rusten alleen zal niet zorgen voor een vermindering van de klachten van achilles tendinopathie. Onderzoek toont aan dat een actieve behandeling een hogere kans geeft op het verminderen van de klachten.
  • Er zijn vele soorten behandelingen mogelijk voor achilles tendinopathie. Op basis van de huidige onderzoeken kan niet gezegd worden dat een bepaalde behandeling beter is dan andere beschikbare behandelingen. Er zijn echter ook nog veel behandelingen waarvan we niet weten of ze werken. Laat je dus goed voorlichten en lees de informatie hieronder om een afgewogen keuze te maken.
  • Corticosteroïd injecties worden nog vaak gegeven voor peesblessures, maar hebben op lange termijn een minder goed effect en ook een verhoogd risico op een volledige scheur van de pees. Deze injecties worden daarom afgeraden.
  • Het is momenteel onbekend hoe je als gezonde sporter achillespeesblessures kan voorkomen. Als je eerder achilles tendinopathie hebt gehad, dan kan je nieuwe klachten voorkomen door:
      1. de trainingen geleidelijk op te bouwen;
      2. opbouwende krachtoefeningen van de kuitspieren uit te voeren in de aanloop naar het nieuwe sportseizoen;
      3. tijdig de training aan te passen als er pijn in de achillespees ontstaat en
      4. voldoende warme kleding te dragen tijdens het trainen in de winter

Wat is een achillespeesblessure?

De achillespees is de grootste en sterkste pees in het menselijk lichaam. Deze pees brengt de krachten over van de diepe en de oppervlakkige kuitspieren naar het hielbeen. Dit zorgt voor een krachtige afzet van je voet tijdens hardlopen of springen. De achillespees is op onderstaande figuur te zien.

 Achillespees-anatomie.png

 

Normaal gesproken zijn de vezels van de achillespees in de richting van de trekkrachten gerangschikt.

Bij overbelasting door te hoge (sport)belasting of te snelle opbouw van de (sport)belasting kan er een reactie in de achillespees plaatsvinden. Er ontstaat dan pijn in de achillespees die verergert door (sport)belasting. We spreken dan van de diagnose ‘achilles tendinopathie’. Er is dan een toename van vocht en cellen in de pees. Ook kan de normale rangschikking van de peesvezels veranderen. Vaak ontstaat er dan een pijnlijke zwelling in de achillespees. Als dit kortdurend bestaat kan dit nog goed en relatief snel herstellen.

Bij aanhoudende of herhaaldelijke overbelasting kan de normale rangschikking van de peesvezels veranderen. Er is dan geen mooie microscopische structuur meer van de peesvezels, zoals in onderstaande afbeelding weergegeven. 

Er wordt vaak gedacht dat er sprake is van een peesontsteking. Onderzoeken hebben echter aangetoond dat er bij sporters met achilles tendinopathie door overbelasting een beperkte rol van onstekingscellen is. Dit is van belang voor de behandeling van deze blessure.

Wil je zeker weten waar je aan toe bent? Zoek dan contact met een sportarts of sportfysiotherapeut

Achillespees2-2.jpg

 Links is het beeld van een gezonde achillespees onder de microscoop weergegeven. De peesvezels hebben een roze kleur en zijn in een rechte lijn, in de richting van de trekkrachten, gerangschikt. Rechts is het beeld zichtbaar van een patient met achilles tendinopathie (achillespeesblessure). De roze gekleurde peesvezels hebben hun goede structuur verloren en er is een toename van cellen (paarse stippen). (Bron: eigendom de Vos) 

Hoe vaak komt een achillespeesblessure voor?

  • Van de 1000 patiënten die een huisarts raadplegen hebben er 2 tot 3 een achillespeesblessure.
  • Ongeveer 8% van de recreatieve hardlopers heeft last van deze blessure.
  • Bij top hardlopers is er meer dan 50% risico dat ze eens in hun hardloopcarrière te maken krijgen met een achillespeesblessure.
  • Mannen en vrouwen tussen de 30 en 60 jaar hebben het grootste risico op een achillespeesblessure.

Bij welke sporten komt een achillespeesblessure voor? 

  • Alle sporten waarbij er een loopbelasting is kunnen een verhoogd risico geven op achillespeesblessures.
  • Ongeveer 1/3 van de patiënten met achillespeesblessures doet niet aan sport. De blessure kan dus ook ontstaan zonder te sporten. Soms kan bijvoorbeeld een lange wandeling of fysiek werk een uitlokkende factor zijn.  

Verschijnselen van een achillespeesblessure 

Welke symptomen komen voor bij een achillespeesblessure?

  • Geleidelijk ontstane pijn.
  • Locale zwelling en pijn van de achillespees.
  • De pijn is gerelateerd aan (sport)belasting.
  • Er kan minder worden gesport of de sportprestaties zijn minder goed.
  • Vaak is er sprake van ochtendstijfheid.

In de volgende gevallen kan er sprake zijn van een ander soort blessure, die dus ook een ander soort behandeling behoeft. Contact opnemen met een sportarts of sportfysiotherapeut kan dan raadzaam zijn.

  • Als de pijn op 8 cm of hoger van de achillespeesaanhechting op het hielbeen aanwezig is.
  • Als er geen pijn en/of zwelling in de achillespees voelbaar is wanneer hierin wordt geknepen er kan dan sprake zijn van een andere diagnose.
  • Als je een reumatische ziekte hebt; de pijn in de achillespees kan in dat geval wel door een ontsteking worden veroorzaakt.
  • Als je 16 jaar of jonger bent; er kan dan sprake zijn van een groei-overbelastingsblessure.

In de volgende gevallen moet je altijd binnen enkele dagen contact zoeken met een arts omdat de achillespees volledig gescheurd kan zijn:

  • Als je pijn abrupt ontstaan is.
  • Als je een knap hebt gevoeld in je achillespees.
  • Als je het idee hebt dat er een ‘kuiltje’ voelbaar is in de achillespees.
  • Als je niet meer op je tenen kunt staan.

Hoe lang duurt het herstel van een achillespeesblessure?

  • Volledig herstel kost helaas tijd. Het merendeel van de patiënten heeft na meer dan 1 jaar geen klachten meer, maar klachten kunnen bij ongeveer een kwart van de patiënten met achilles tendinopathie na 10 jaar aanwezig blijven ondanks behandeling.
  • Achilles tendinopathie is bij voetballers niet de meest voorkomende blessure, maar het is wel één van de blessures die voor de meest langdurige uitval zorgt. Bovendien is bekend dat voetballers die sneller weer proberen wedstrijden te spelen een grotere kans hebben op een terugkeer van klachten passend bij achilles tendinopathie.

 Achillespeesrood.jpg

Hier is de achterzijde van de enkel en het onderbeen zichtbaar. Met de paarse kleur is het aanhechtingsgebied van de achillespees aangegeven. Met de rode kleur is het middendeel (2-7 cm boven de aanhechting) weergegeven. (Bron: http://www.newleafphysio.ca)

Heb je klachten aan de aanhechting van de achillespees? Klik dan hier om meer informatie te lezen over deze blessure

Heb je klachten aan het middendeel van de achillespees? Klik dan hier om meer informatie te lezen over deze blessure

 

Sportarts Robert-Jan de Vos

Dr. de Vos is sportarts in het Erasmus MC Universitair Medisch Centrum te Rotterdam op de afdeling orthopaedie en sportgeneeskunde. Hij heeft een sportspreekuur dat is gericht op de behandeling van blessures als het gevolg van sport en bewegen. Op de Academische Peespoli ziet dr. de Vos wekelijks mensen met peesblessures. Tijdens dit spreekuur kan de pees direct met innovatieve echografie worden onderzocht en is er een gepersonaliseerd behandeladvies. Dr. de Vos is gepromoveerd op de behandeling van achillespeesblessures en coördineert meerdere wetenschappelijke onderzoeken op dit gebied, zowel nationaal als internationaal.

Sportarts Robert-Jan de Vos 

 

Sportzorg.nl is de voorlichtingswebsite van de sportartsen in Nederland. De informatie op Sportzorg.nl kan niet worden beschouwd als een vervanger van het consult of een behandeling door een (sport)arts. Wij willen benadrukken dat je bij twijfel over gezondheid, behandeling of medicijnen altijd contact op zou moeten nemen met je (sport)arts, specialist of apotheker. Sportzorg.nl kan niet aansprakelijk worden gesteld indien de informatie niet volledig voldoet aan juistheid, volledigheid of effectiviteit. Het gebruik van de informatie geschiedt volledig op basis van eigen risico van de gebruiker.

Share deze pagina: